Doğum Yapan Kadın İşçinin Hakları

Doğum yapan kadın işçilerin mevzuattan kaynaklı birçok hakkı bulunuyor olmasına rağmen; çoğu kadın bu haklarını bilmediği için haklarını kullanamıyor ya da talep etmediği için hakkını kaybediyor. Doğum yapan kadınların haklarını sizler için aşağıda sıraladık.

1- Doğum İzni:

Çalışan kadınların doğum yapmadan önce 8 hafta ve doğum yaptıktan sonra 8 hafta olmak üzere 16 hafta doğum izni vardır. Yasal olarak bu süreler içerisinde işçi çalıştırılamaz.

İkiz veya çoğul gebelik halinde; yukarıda belirtmiş olduğumuz doğumdan önce verilen 8 haftalık süre 10 haftaya uzar.

Eğer gebe işçi; doğumdan önceki izin hakkında çalışmak isterse; işçinin sağlık durumunun uygun olduğunun doktor onayı ile sabit olması gerekir. Bu şartlar sağlandığı takdirde işçi, doğumdan önceki son 3 aya kadar çalışır. Kullanmadığı izin süresi ise doğum sonrası süresine ilave edilir.

2- Yarım çalışma ödeneği:

Kadının hakkı olan doğumdan önceki 8 haftalık ve doğumdan sonraki 8 haftalık doğum izin sürelerinin bitmesinin akabinde; kadın işçilerin talep etmesi halinde;
– Birinci doğumda 60 gün,
– İkinci doğumda 120 gün,
– Sonraki doğumlarda ise 180 gün,
Yarım çalışma ödeneği Devlet tarafından ödenir.
Çoğul doğum halinde bu sürelere otuzar gün eklenir.

Çocuğun engelli doğması halinde bu sürelerin 360 gün olarak uygulanır.

Yarım çalışma işçinin isteğine bağlıdır. İşçinin isteği halinde işveren yarım çalışma yaptırmak zorundadır.

İşçinin yarım çalışma ödeneğine hak kazanabilmesi için;

• Hak sahipliğine konu olan çocuğun hayatta olması,
• 4857 sayılı Kanunun 74 üncü maddesinin ikinci fıkrasında belirlenen sürelerle yarım çalışmaya başlamış olması,
• 4857 sayılı Kanunun 63 üncü maddesinde belirtilen haftalık çalışma süresinin yarısı kadar fiilen çalışmış olması,
• İşçinin adına doğum veya evlat edinme tarihinden önceki son üç yılda en az 600 gün işsizlik sigortası primi bildirilmiş olması,
• Doğum ve evlat edinme sonrası analık hâli izninin bittiği tarihten itibaren 30 gün içinde İŞKUR birimine doğum ve evlat edinme sonrası yarım çalışma belgesi ile başvuruda bulunması gerekmektedir.

3- Part time çalışma isteği:

İşçi, yukarıda belirttiğimiz analık izninin, ücretsiz iznin veya ücretsiz iznin bitiminden itibaren çocuğun zorunlu ilköğrenim dönemine başladığı tarihi takip eden ayın başına kadar herhangi bir sürede kısmi süreli çalışma talebinde bulunabilir. Kısmi süreli çalışma talebi, ücretsiz izin süresi kesilerek de yapılabilir. Bu durumda ücretsiz iznin tamamının kullanılması şartı aranmaz.

Kısmi süreli çalışma hakkından faydalanabilmek için; iznin başlaması talep edilen günden en az bir ay önce işçi tarafından işverene yazılı olarak bildirilmesi gerekir.

İşçinin kısmi süreli çalışma talebinde, kısmi süreli çalışmaya başlayacağı tarih ile tüm iş günlerinde çalışılacak olması halinde çalışmanın başlama ve bitiş saatleri, haftanın belirli günlerinde çalışılacak olması halinde ise tercih edilen iş günleri yer almalıdır.

4- İş göremezlik ödeneği:

Doğum yapan işçiye geçici iş göremezlik ödeneği ödenebilmesi için;
– İstirahatin başladığı tarihte sigortalılık niteliğinin sona ermemesi,
– Doğumdan önceki 1 yıl içinde en az 90 gün kısa vadeli sigorta primi bildirilmiş olması,
– Bu süre içinde işyerinde çalışmamış olması,
– Doğum olayının gerçekleşmiş olması, gerekmektedir.

Buna göre, doğum öncesi 8 (7 x 8 = 56 gün) veya çoğul gebelik halinde 10 (7 x 10 = 70 gün) haftalık istirahate ayrılan veya 3 hafta kalıncaya kadar çalışabileceğine dair rapor alan ancak daha önce erken doğum yapan kadın sigortalıya doğum yapacağı tarihten önce (erken doğum nedeniyle) kullanamadığı günler doğum sonuna ilave edilerek geçici iş göremezlik ödeneği/ücreti ödenir.

Geçici iş göremezlik ödeneği, yatarak tedavilerde günlük maaşın yüzde 50 si, ayakta tedavilerde ise üçte ikisidir.

5- Emzirme ödeneği/süt parası

Sigortalı kadına süt parası verilebilmesi için doğumdan önceki bir yıl içinde en az 120 gün kısa vadeli sigorta kolları priminin işçi adına bildirilmiş olması gerekiyor. 2017 yılında 133 lira emzirme ödeneği Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından ödenir.

Emzirme parası, doğum yapan kadına verileceği gibi; çalışmayan eşi doğum yapmış erkeğe de verilebilir.

Doğum Yapan Kadın İşçinin Hakları

 

Geri Bildirim gönder...

Yorum Yaz